ನವದೆಹಲಿ- ಕರ್ನಾಟಕ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ವಿವಿಧೆಡೆ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (SIR) ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಅಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿರುವ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಅರ್ಜಿಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹಾಗೂ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವ ಮುನ್ನ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದೆ.
ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾದ ತಕ್ಷಣ ಯಾವುದೇ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಅಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಒಂದು ಆಕ್ಷೇಪಣೆ ಅಥವಾ ಹೆಸರು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಮನವಿ ಮಾತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಚುನಾವಣಾ ನೋಂದಣಿ ಅಧಿಕಾರಿ (ERO) ನಿಗದಿತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಬೂತ್‌ ಮಟ್ಟದ ಅಧಿಕಾರಿ (BLO) ಪರಿಶೀಲನೆ, ನೋಟಿಸ್ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಹಂತಗಳಿವೆ.
ಆಯೋಗದ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯಂತೆ ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಯ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ಬಳಿಕವೇ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅಳಿಸಲ್ಪಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸ್ಥಳ ಪರಿಶೀಲನೆಯೂ ಪ್ರಮುಖ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪಗಳು ಮತ್ತು ದೂರುಗಳು
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಡುವೆಯೇ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ ಅರ್ಹ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ನಾಯಕರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ಅಂತ್ಯ ಹಾಗೂ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಅರ್ಜಿಗಳ ಕುರಿತು ದೂರುಗಳು ಕೇಳಿಬಂದಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ FIRಗಳೂ ದಾಖಲಾಗಿವೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಲ್ಲೇಶ್ವರಂ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ 778 ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಮೂಲಕ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಅಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ FIR ದಾಖಲಾಗಿದೆ.
ಇದೇ ವೇಳೆ, ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದವರ ವಿರುದ್ಧ FIR ದಾಖಲಿಸುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೂ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿ ನಿಯೋಗವು ರಾಜ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಅನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅಪರಾಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಬಾರದು ಎಂದು ವಾದಿಸಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಚುನಾವಣಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿ ಅಥವಾ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅರ್ಹ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಮಾಡಿದ ಅರ್ಜಿಗಳಿದ್ದರೆ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಬೆಂಬಲ
SIRಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿತ
SIR ಕುರಿತ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ವಿರುದ್ಧ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ SIR ಕ್ರಮವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಆಯೋಗ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅತಿರೇಕದ ಅಥವಾ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮನಬಂದಂತೆ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪಿನ ಸಾರಾಂಶದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದೇ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಅಳಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಎರಡನ್ನೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲೂ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪ–ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಫಾರ್ಮ್‌–7
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಚಾರವು ಈಗ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಷಯವನ್ನು ಮೀರಿ ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ನಾಯಕರು ಫಾರ್ಮ್‌–7 ದುರುಪಯೋಗದ ಮೂಲಕ ಅರ್ಹ ಮತದಾರರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಬಿಜೆಪಿ ಇದನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದವರನ್ನೇ ರಾಜಕೀಯ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದೆ. ಈ ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪಗಳಾಗಿದ್ದು, ನಿಜಾಸತ್ಯವನ್ನು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಚುನಾವಣಾ ಮತ್ತು ತನಿಖಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಯೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕಿದೆ.
ಇದರಿಂದಾಗಿ SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಎರಡು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ—ಒಂದೆಡೆ ಅರ್ಹ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ತಪ್ಪಾಗಿ ಅಳಿಸದಂತೆ ಖಾತರಿಪಡಿಸುವುದು; ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಸುಳ್ಳು ಅಥವಾ ದುರುದ್ದೇಶಪೂರಿತ ಫಾರ್ಮ್‌–7 ಅರ್ಜಿಗಳ ಮೂಲಕ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ತಿರುಚುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದು.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರ ಗಡುವಿನತ್ತ ಕರ್ನಾಟಕದ SIR ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಚುನಾವಣಾ ಪಟ್ಟಿಯ ಅಂತಿಮ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕಿಂತಲೂ ಪ್ರತಿ ಅರ್ಹ ಮತದಾರನ ಹೆಸರು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆಯೇ, ಯಾವುದೇ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗೆ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆದಿದೆಯೇ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪಾರದರ್ಶಕ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.
