ಬೆಂಗಳೂರು-ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಅವಧಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎದುರಾಗುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿವೆ. ರಾಜ್ಯದ 13 ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಕೇವಲ 69% ರಷ್ಟು ನೀರು ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಮತ್ತೊಂದು ಬರಗಾಲದಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಆತಂಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಕಂಡ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರ ಬರಗಾಲದ ವರ್ಷವಾದ 2023ರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೇ ಮರುಕಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. 2023ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ತೀವ್ರ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎದುರಿಸಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ 236 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳ ಪೈಕಿ 200 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಬರಪೀಡಿತ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ
ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ:
ರಾಜ್ಯದ ಜಲಾಶಯಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 895.56 ಟಿಎಂಸಿಎಫ್ಟಿ ಆಗಿದ್ದು, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರ ವೇಳೆಗೆ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 582 ಟಿಎಂಸಿಎಫ್ಟಿ ನೀರು ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 829 ಟಿಎಂಸಿಎಫ್ಟಿ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹವಿತ್ತು.
ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಒಟ್ಟು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 20 ರಿಂದ ಶೇ. 25 ರಷ್ಟು ನೀರು ಉಷ್ಣಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದಾಗಿ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನೆಲಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವ (ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ) ಮೂಲಕ ನಷ್ಟವಾಗುವ ಅಂದಾಜಿದೆ.
ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಕಳವಳ
ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಕಳವಳ:
ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ನಾಲ್ಕು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ 57.28 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರಿದ್ದು, ಕೇವಲ ಗಡಿರೇಖೆಯಷ್ಟೇ ಸಂಗ್ರಹವಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 10 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಡೆಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ಬೇಸಿಗೆಯವರೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗಾಗಿ 6.5 ಟಿಎಂಸಿಎಫ್ಟಿ ನೀರು ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಸರ ಹರಿವಿಗಾಗಿ (ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ) 10 ಟಿಎಂಸಿಎಫ್ಟಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಾವೇರಿ ನದಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CWC) ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಸೂಚಿಸಿದರೆ, ಬೆಂಗಳೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ಕಾವೇರಿ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ನೀರಿನ ಅಭಾವ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಸಿಎನ್ಎನ್ಎಲ್ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಂದಿನ ಬೇಸಿಗೆಯವರೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 6.5 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆಯೊಂದೇ ಜಲಾಶಯಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲ. ನೀರಾವರಿ, ನದಿಯ ಪರಿಸರ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಇತರ ನಿಯಮಬದ್ಧ ನೀರು ಬಿಡುಗಡೆಗಳನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಂದಿನ ಬೇಸಿಗೆಯವರೆಗೆ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಹರಿವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಸುಮಾರು 10 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಸುಮಾರು 1 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರು ನಷ್ಟವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.
ಇದರ ನಡುವೆ, ಕಾವೇರಿ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಜ್ಯ ನೀರು ಹಂಚಿಕೆಯ ವಿಚಾರವೂ ಮಹತ್ವ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗವು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರೆ, ಈಗಿನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕವನ್ನು ಕಾವೇರಿ ನೀರಾವರಿ ನಿಗಮದ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂಗ್ರಹದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆಧರಿಸಿ ಕಾವೇರಿ ಕೊಳ್ಳದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆ ಖಚಿತ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳುಗಳ ಮಳೆ, ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ನೀರು ಬಿಡುಗಡೆ ಕುರಿತ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಿವೆ.
ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ
ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ
ಆಲಮಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣಪುರ ಜಲಾಶಯಗಳು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ನೀರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ 132 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ 48 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಿದೆ.
ಆಲಮಟ್ಟಿ ಜಲಾಶಯದಲ್ಲಿ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಪ್ರತಿದಿನ ಸುಮಾರು 4,500 ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೂ ಮೇ 2027ರವರೆಗೆ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಭಾವ ಎದುರಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು
ಅಧಿಕಾರಿಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ತುಂಗಭದ್ರಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ 66.52 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ನೀರಿದ್ದು, ಕುಡಿಯುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ 11 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. 2 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಡೆಡ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್ ಹಾಗೂ 4 ಟಿಎಂಸಿ ಅಡಿ ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ನೀರಾವರಿ ಸಮಾಲೋಚನಾ ಸಮಿತಿಯ ಯೋಜನೆಯಂತೆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಕೆಎನ್ಎನ್ಎಲ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜ್ಯದ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಮುಂಬರುವ ಬೇಸಿಗೆಯವರೆಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ನೀರಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ತಾಪಮಾನ, ಆವಿಯಾಗುವಿಕೆಯ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಬೇಡಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದೆ. ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನೀರನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರಸ್ತುತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.